Distributiebescheiden WO I en II

Deze unieke en zeer uitgebreide verzameling van Nederlandse distributiebescheiden uit de periodes 1916–1919 en 1939-1952 omvat de collectie van Jan Sprangers (1919–2002). Hij was werkzaam op de distributiekantoren te Schoonhoven en Krimpen a/d IJssel. Later werkte hij bij de gemeentelijke dienst te ‘s-Gravenhage.

Collectie van Jan Sprangers

Originele stukken zijn zorgvuldig in chronologische volgorde ingeplakt. Ze zijn toegelicht door persoonlijk commentaar en circulaires van officiële instanties al dan niet in verknipte vorm. Hiermede is de geschiedenis van de distributie in al z’n vormen rond beide wereldoorlogen tot in detail te volgen.
In de periode 1916 – 1919 komen met name stukken van de gemeente Bergambacht/Ammerstol in beeld.
Veel van de uit de Tweede Wereldoorlog opgenomen bonnen en bonkaarten zijn presentexemplaren en vaak voorzien van het stempel 'ongeldig'.

Distributie bij wet geregeld in 1916

Tijdens de Eerste wereldoorlog werd de wettelijke basis voor de distributie gelegd in 1916. De gemeentebesturen kregen de plicht opgelegd om te zorgen dat voldoende voedingsmiddelen en artikelen in hun gemeente beschikbaar waren. De regering zou deze goederen dan op aanvraag leveren.

Steeds meer producten op de bon

Wegens de toenemende schaarste maakte de regering steeds meer gebruik van de bevoegdheid om nieuwe distributieregelingen af te kondigen. Niet alleen voor diverse levensmiddelen, zoals onder andere brood, boter, kaas, meel, eieren, aardappelen, groenten, peulvruchten, suiker, vetten, melk, vlees, rijst, koffie en thee werden distributiekaarten uitgereikt, ook voor bijvoorbeeld brandstoffen, leer, kaarsen, kleding en zeep. Iedereen kreeg evenveel, met correcties voor zieken, zwakken en kinderen of van personen in speciale omstandigheden zoals schippers, woonwagenbewoners, verlofgangers e.d. De distributie eindigde in 1919.

Tweede distributieperiode

In de Tweede wereldoorlog werd het door de oplopende internationale spanningen steeds moeilijker om schaarse artikelen te verkrijgen. Daarom werd bij wet in 1939 de distributiedienst ingesteld. Deze dienst droeg een landelijk karakter en de rantsoenen werden dan ook voor het gehele land vastgesteld.

'De koffie' het laatste product in 1952

Na de oorlog werd in 1949 de distributie opgeheven. Maar het definitieve einde van de distributie werd pas een feit toen het laatste product 'de koffie' op 14 januari 1952 van de bon ging.

Digitale leskist

Een gratis lesprogramma over WO II voor groep 7 en 8 van het basisonderwijs.Op interactieve wijze worden 6 thema´s behandeld: koken en eten, (over)leven, communicatie, vervolging, verzet en vluchten.

Over vrede...

Wijsheid_07.jpg